Zelf bouwen · huis laten bouwen
Huis bouwen kosten: wat betaal je per m²?
Volgens het CBS kostte het bouwen van een nieuwe koopwoning in Nederland gemiddeld € 1.297 per vierkante meter bruto vloeroppervlak, zonder btw (2025 juli - 2026 juni, volgens verleende bouwvergunningen). Daar komt 21% btw bij, en een rij posten die niet in die bouwsom zit: afwerking, ontwerp, kwaliteitsborger, leges en aansluitingen. Kies je regio, vul je vierkante meters in en zie je hele budget.
Je huis, van bouwsom tot sleutel
De bouwkosten per m² bruto vloeroppervlak staan standaard op het CBS-gemiddelde van je regio. Heb je een offerte, deel de aanneemsom zonder btw dan door het bruto vloeroppervlak en zet die prijs erin. De andere bedragen horen bij een verzonnen voorbeeld; vervang ze door wat je architect, aannemer en gemeente opgeven.
Jouw prijs per m² bvo naast de regio's
De balken zijn de CBS-gemiddelden per landsdeel voor koopwoningen, zonder btw. De oranje streep is de prijs waarmee jij rekent.
CBS · koopwoningen · 2025 juli - 2026 juni
Wat een vierkante meter woning nu kost
Het CBS deelt de totale bouwsom van alle verleende vergunningen voor nieuwe woningen door het totaal aantal vierkante meters bruto vloeroppervlak. Zonder btw, als voortschrijdend jaargemiddelde. Zo ziet dat er per landsdeel uit voor koopwoningen.
Nederland
€ 1.297
+6,2% in een jaar · gem. 165 m²
Noord
€ 1.308
+4,0% · gem. 180 m²
Oost
€ 1.234
+6,5% · gem. 169 m²
West
€ 1.425
+7,3% · gem. 161 m²
Zuid
€ 1.171
+5,1% · gem. 164 m²
Wat dit gemiddelde niet zegt: het gaat over alle nieuwe koopwoningen, dus vooral over projectbouw met rijtjeshuizen, niet alleen over zelfbouw. Een vrijstaand huis met een eigen ontwerp kan per m² flink anders uitvallen. En het is de bouwsom die bij de vergunning is opgegeven, geen eindafrekening. Gebruik het als ijkpunt om een offerte naast te leggen, niet als prijs.
Bouwkosten liggen 4,4% hoger dan een jaar eerder
Het CBS houdt met de outputprijsindex bij hoe de bouwkosten van nieuwe woningen zich ontwikkelen, inclusief de algemene kosten en de winst en het risico van de aannemer. In het 2e kwartaal 2026 lag die index 4,4% hoger dan een jaar eerder (2021 = 100, nu 133,4).
Voor jou betekent dat: een offerte van vorig jaar is geen offerte van nu. Vraag na hoe lang de prijs vastligt en of er een indexeringsclausule in het contract staat. Duurt het een jaar voordat je vergunning rond is, dan kan de prijs intussen zijn opgeschoven.
Wat er niet in de bouwsom zit
Het CBS-getal is een bouwsom zonder btw. Je aannemer rekent wel btw, en voor een nieuwe woning is dat 21%. De Belastingdienst noemt het lage tarief van 9% voor onder meer isoleren, schilderen, stukadoren en behangen van woningen die ouder zijn dan 2 jaar, en voor schoonmaken. Nieuwbouw staat daar niet tussen: "Werkzaamheden aan woningen anders dan hierboven genoemd, zijn belast met 21% btw."
Wat er verder buiten valt, schrijft het CBS zelf voor: gemeenten melden de bouwkosten volgens NEN 2699, "dus exclusief grondkosten, inrichtingskosten, bijkomende kosten zoals architectenhonorarium en kosten van toezicht, belastingen". Het werk van onderaannemers telt wel mee. Bij een eigen offerte hangt het af van wat erin staat; vergelijk de posten dus regel voor regel. Bij een gekochte kavel komt de grond er nog bij, en de rente zolang er nog niet gebouwd wordt.
Wat een bouwdepot tijdens de bouw per maand kost, reken je uit met bouwdepot berekenen.
2024
Sinds 2024 bouw je met een kwaliteitsborger
Op 1 januari 2024 gingen de regels voor kwaliteitsborging in voor nieuwe bouwwerken in gevolgklasse 1, de laagste risicoklasse, "waar bijvoorbeeld eengezinswoningen en kleinere bedrijfspanden onder vallen". De gemeente toetst de bouwtechniek dan niet meer zelf; een onafhankelijke kwaliteitsborger doet dat.
"Zonder kwaliteitsborger kan er geen bouwmelding gedaan worden. Ook mag er niet begonnen worden met bouwen."Informatiepunt Leefomgeving (IPLO), kwaliteitsborger
Dat geldt ook als je zelf bouwt. IPLO schrijft het letterlijk: "Zo krijgt een particuliere zelfbouwer ook te maken met de bouwmelding, gereedmelding en de kwaliteitsborger." Je architect of aannemer mag de borger niet zelf zijn: de borger moet onafhankelijk zijn van ontwerp, advies en bouw. Wel handig om te weten: een houten vloer leggen, stucwerk, schilderen, de keuken plaatsen en het sanitair afmonteren vallen niet onder de kwaliteitsborger en mogen ook na de gereedmelding. Wat de borger kost, vraag je zelf op; in de rekenhulp staat er een eigen regel voor.
Eerst rekenen, dan tekenen: BENG en milieuprestatie
Voor je vergunning moet je huis op papier al bewijzen dat het zuinig en duurzaam genoeg is. Volgens RVO moeten vergunningaanvragen voor alle nieuwbouw sinds 1 januari 2021 voldoen aan de eisen voor Bijna Energieneutrale Gebouwen. Dat zijn drie eisen tegelijk: de energiebehoefte, het fossiele energiegebruik en het aandeel hernieuwbare energie. Een tekort op de ene kun je niet goedmaken met de andere.
Daarnaast is een berekening van de milieuprestatie verplicht voor de omgevingsvergunning; die kijkt naar de materialen over de hele levensduur. RVO meldt dat die eisen voor nieuwbouw per 1 juli 2026 zijn aangepast. Beide berekeningen maakt een adviseur, vaak samen met de architect. Ze horen dus in de regel "architect, constructeur, BENG en MPG" van de rekenhulp.
- Ontwerp en constructie. Architect en constructeur maken tekeningen en berekeningen.
- BENG-berekening. Energiebehoefte, fossiel energiegebruik en hernieuwbare energie, elk met een eigen grens.
- Milieuprestatie. De milieubelasting van de gebruikte materialen over de levensduur.
- Omgevingsvergunning en leges. Hoeveel leges je betaalt, staat in de legesverordening van je gemeente.
- Bouwmelding met kwaliteitsborger. Zonder kwaliteitsborger geen bouwmelding, en zonder bouwmelding geen start.
Bronnen
- CBS, bouwvergunningen; kerncijfers nieuwbouwwoningen; bouwkosten, inhoud, regio (83673NED): gemiddelde bouwkosten per m² zonder btw en gemiddelde oppervlakte, koopwoningen per landsdeel.
- CBS, toelichting verleende omgevingsvergunningen: bruto vloeroppervlak volgens NEN 2580, bouwkosten volgens NEN 2699 zonder grond, inrichting, bijkomende kosten en belastingen.
- CBS, nieuwbouwwoningen; outputprijsindex bouwkosten 2021=100 (85772NED): ontwikkeling van de bouwkosten per kwartaal.
- Belastingdienst, btw-tarief werkzaamheden aan woningen: 9% voor isoleren, schilderen, stukadoren en behangen van woningen ouder dan 2 jaar en voor schoonmaken (zonder leeftijdsgrens); andere werkzaamheden aan woningen 21%.
- IPLO, Wet kwaliteitsborging voor het bouwen: regels voor gevolgklasse 1 sinds 1 januari 2024.
- IPLO, kwaliteitsborger: verplicht bij gevolgklasse 1, onafhankelijkheid, werk dat na de gereedmelding mag.
- RVO, energieprestatie BENG: eisen voor vergunningaanvragen nieuwbouw sinds 1 januari 2021.
- RVO, milieuprestatie gebouwen: berekening verplicht voor de omgevingsvergunning, eisen aangepast per 1 juli 2026.
CBS-cijfers opgehaald op 14 oktober 2026 (2025 juli - 2026 juni). Ze worden elk kwartaal ververst. De rekenhulp schat; je offertes en contracten zijn leidend.